شاخص ارزیابی شهرهای هوشمند چیست ؟

سیدرحمان میرزائیان / دانشجوی دکترای مدیریت

شهر هوشمند ، عنوانی بسیار زیبا و جذاب برای شهرها در قرن حاضر است . عنوانی که می تواند شهر را در افق پیشرفت خود ترسیم نماید و مهمترین وبهترین راه برای افزایش کیفیت زندگی مردم باشد .

امروزه تعداد زیادی از شهرها این مسیر حرکت را انتخاب نموده اند . و جهت رسیدن به این مهم ، پروژه های فراوانی را با نام شهر هوشمند و با بودجه های کم و زیاد تعریف و اجرا می نمایند . اما سوالی که در این بین مطرح میشود این است که آیا این پروژه ها در جهت رسیدن به شهر هوشمند تعریف شده است یا خیر ؟ و آیا این پروژه ها شهر را در مسیر درست رسیدن به شهر هوشمند قرار میدهد یا خیر ؟

پاسخ تمام این سوالات را می توان در تعیین شاخص یا شاخص هایی برای رسیدن به هوشمند سازی در شهرها دانست . این شاخص ها می تواند میزان دستیابی و سرعت حرکت به این مهم را تعیین نماید . فلذا شاخص ها می بایست از چشم انداز منشعب شده و ارزش پیشنهادی شهر را در نظر بگیرد .در این صورت است که می توان میزان رسیدن به شهر هوشمند را در هر مرحله زمانی از این حرکت تعیین نمود .

بماند که در همین اوضاع ، خیلی از شهرها با وجود اینکه خود را در مسیر هوشمند سازی می دانند و یا به عنوان شهر هوشمند مطرح می کنند هنوز در زمینه این عنوان یعنی چشم انداز شهر و ارزش پیشنهادی شهر به اجماع نرسیده و یا اصلا آنرا در هیچ جایی از محاسبات خود در نظر نگرفته اند . و صرفا پروژه ها را به علت اینکه قسمتی از فناوری اطلاعات و مباحث رایانه ای را در برمیگیرد با کلمه هوشمند سازی به شهروندان تحمیل می کنند . و بودجه های فراوانی را در آن صرف می کنند .

حکایت این موضوع حکایت جاده ای است که قرار است از تهران به مشهد برسد. اما به جای اینکه موقعیت هدف که همان رسیدن به مشهد است در ابتدا مشخص شود، بدون هیچ براوردی ، از گوشه ای از شهر مسیر جاده ، بدون مسیریابی و براورد زمانی و پیش بینی سایر عوامل آغاز شود . با این حال ایا می توان به قطعیت گفت که در بهترین زمان ودربهترین حالت به مشهد میرسیم ؟

ارزش پیشنهادی شهرها همان هدف نهایی هوشمند سازی است و به سوالاتی مانند اینکه شهر هوشمند ما در آینده چیست ؟ چه ویژگی هایی دارد ؟ و …. پاسخ می دهد . و به عنوان یک سند مستدل برای پاسخگویی به هر سوال کننده ای است ، که می خواهد بداند چرا این پروژه و یا چرا این هزینه برای پروژه صرف شده است .

ملبورن در استرالیا در بازه زمانی تاسال ۲۰۵۰ ارزش پیشنهادی خود را ” یکی از مناسبت ترین شهرها برای زندگی در جهان ” قرار داده است و یا بندر ونکوور کانادا در همین بازه زمانی ارزش پیشنهادی خود را ” سبزترین شهر در جهان ” اعلام نموده است . با این ارزش پیشنهادی که مورد وفاق همه افراد دست اندرکار شهر است ، شهر حرکت خود را برای دست یافتن به این ارزش پیشنهادی دنبال می کند و برنامه های کوتاه مدت ، میان مدت و بلند مدت شهر براساس همین معیارها شکل می گیرد .و مهمترین قسمت اینکه پروژه ها هم بر این مبنا تعریف می شوند و هم بر اساس این شاخص مورد ارزیابی قرار میگیرند .

ارزش پیشنهادی شهر ، هم از جنس کمک جهت رسیدن به شهر هوشمند است و باید جدی گرفته شود وهم از جنس حجت و دلیل برای مدیران است برای هر آنچه انجام میدهند و هر هزینه ای مصروف می نمایند .

و در کنار آن نباید از اهمیت این ارزش پیشنهادی برای شهروندان نیز گذشت . زیرا به این دلیل که شهروند خود در انتخاب این ارزش پیشنهادی دخیل بوده است از یک سو در اجرای پروژه ها نیز مشارکت خواهد نمود واز سوی دیگر با برآوردی که این چشم انداز در اختیارش قرار می دهد می تواند فعالیت های اجتماعی ، اقتصادی و موضوعات مختلف اینده خود را پیش بینی و زندگی را بران منطبق نماید .

اما ارزش پیشنهادی و چشم انداز شهر هوشمند شما چیست ؟ آیا ارزش پیشنهادی شهر خود را می دانید ؟ ایا میدانید شهر هوشمندی که برای شما ساخته خواهد شد نهایت هدفش چیست ؟ و به کجا میخواهد برسد ؟

مطلب پیشنهادی

آگاهی و آموزش اولین گام دررسیدن به شهروند هوشمند

یادداشت / سید رحمان میرزائیان – مسئول پروژه شهروند هوشمند هوشمندی شهر‌ها امروزه به‌عنوان نقطه …