نوآوریهای اجتماعیSocial innovation از شیوه های جدیدی است که هدفش برآورده کردن نیازهای اجتماعی به روشی بهتر از راهحلهای موجود است، این نشان دهنده جدایی از راه حل های معمول ارائه شده است و پاسخی خلاقانه به مشکلات اجتماعی و اقتصادی ارائه می دهد که توسط بازار یا دولت قابل حل نیستند. موثرتر، کارآمدتر، پایدارتر یا عادلانه تر از راه حل های موجود است و ارزش ایجاد شده در درجه اول به جامعه به عنوان یک کل تعلق می گیرد تا افراد خصوصی.
مارک گلدنبرگ از شبکههای تحقیقاتی سیاست کانادایی، نوآوری اجتماعی را اینگونه تعریف میکند: «توسعه و بکارگیری فعالیتها، ابتکارات، خدمات، فرآیندها یا محصولات جدید یا تأیید شده که برای رسیدگی به چالشهای اجتماعی و اقتصادی افراد و جوامع طراحی شدهاند.» این مفهوم گسترده از نوآوری اجتماعی تصدیق می کند که طیف وسیعی از بازیگران باید درگیر شوند
به عنوان نمونه این روش ها ناشی از شرایط کار، آموزش، توسعه جامعه یا سلامت است. این ایده ها با هدف گسترش و تقویت جامعه مدنی ایجاد می شود.
نوآوری اجتماعی شامل فرآیندهای اجتماعی نوآوری، مانند روشها و تکنیکهای منبع باز و همچنین نوآوریهایی است که هدف اجتماعی دارند به عنوان مثل تامین مالی جمعی، سلامت از راه دور، انجام امور داوطلبانه به صورت مجازی، آموزش از راه دور و ایجاد اعتبارات کوچک برای مردم.
به صورت کلی تعاریف زیادی از نوآوری اجتماعی وجود دارد، با این حال، باید به این موضوع قائل بود که نوآوری اجتماعی اهداف اجتماعی زیادی را شامل می شود. نوآوری در این حیطه باید حداقل برای ذینفعانی که در هر برنامه مد نظر است هدف «جدید» درنظر گرفته شود، و لازم نیست برای کل محیط بیرونی شامل حوزه بین الملل یا در سطح ملی جدید باشد.
در زمینه تعریف نواوری اجتماعی اتحادیه اروپا از تعریفی استفاده میکند که بر اهداف اجتماعی و تعامل بازیگران و ذینفعان تأکید دارد. نوآوری اجتماعی تحول آفرین ، نه تنها رویکردهای جدیدی را برای مشکلات به ظاهر حل نشدنی معرفی می کند، بلکه در تغییر نهادهای اجتماعی که در وهله اول مشکل را ایجاد کرده اند نیز می تواند موفق باشد.در تعریفی دیگر نواوری اجتماعی روشی جدید برای مقابله با چالش های اجتماعی است که موثر تر ، کارآمد تر و پایدارتر هستند یا می توانند تاثیر بیشتری نسبت به روش های قبلی ایجاد کرده و قوی تر عمل نمایند .
نواوری اجتماعی رفاه فردی و جمعی را بهبود می بخشد. و می تواند در اشکال مختلفی دیده شود که ویژگی های یکسانی ندارند. ابتکارات نوآوری اجتماعی در نحوه برخورد با مشکلات اجتماعی – تعریف مشکل و شناسایی علل و راه حل ها – و همچنین روشی که آنها فرآیندهای تغییر را توسعه می دهند، با ترکیب ایده های جدید، مفاهیم جدید، محصولات و خدمات جدید، شیوه های جدید و اشکال جدید ارزیابی ، علاوه بر طیف گسترده ای از پاسخ های جدید به مشکلات اجتماعی شناسایی شده می باشد .
از طرح های اجتماعی به عنوان نمونه می توان به تامین مالی برای مبارزه با اسیب های اجتماعی ، سازماندهی سرمایه های مردمی و حتی نیروهای داوطلب مردمی که طیف متنوعی از بازیگران نهادی را شامل می شوند اشاره نمود . نواوری های اجتماعی می توانند سیاست های عمومی منطقه ای و ملی نواورانه ای را ایجاد نمایند که تاثیر فراوانی در سطح اجتماع داشته باشد .وبا اشتراک گذاری اطلاعات و توسعه همبستگی ابزارهایی را برای توانمند تر شدن و مستقل شدن افراد ایجاد نمایند .